این مطلب ۴۲ بار خوانده شده
آشنایی با اقتصاد مقاومتی ۱

مقهوم شناسی اقتصاد مقاومتی ۱

اقتصاد مقاومتی به این معنی است که باید در این دوره مقاومت کرد و نسبت به تلاش‌های دشمنان عکس‌العمل مناسبی داشت، تا کمترین آسیب در جریان همین امر متوجه اقتصاد کشور شود.

به گزارش بسیج عشایری  چهارمحال بختیاری، اقتصاد مقاومتی به این معنی است که باید در این دوره مقاومت کرد و نسبت به تلاش‌های دشمنان عکس‌العمل مناسبی داشت، تا کمترین آسیب در جریان همین امر متوجه اقتصاد کشور شود. مقام معظم رهبری در تبیین اقتصاد مقاومتی می فرمایند: اقتصاد مقاومتي معنايش حصار كشيدن دور خود و فقط انجام يك كارهاي تدافعي باشد؛ نه، اقتصاد مقاومتي يعني آن اقتصادي كه به يك ملت امكان ميدهد و اجازه ميدهد كه حتّي در شرائط فشار هم رشد و شكوفائي خودشان را داشته باشند. ( ۱۶/۵/۹۱) در تعریف اقتصاد مقاومتي آمده است: تشخيص حوزه هاي فشار و متعاقبا تلاش براي کنترل و بي اثر کردن و در شرايط آرماني تبديل چنين فشارهايي به فرصت برای روشن شدن بهتر این واژه از چهار منظر با مصداق تبیین صورت می گیرد. اقتصاد موازی تعریف اول از اقتصاد مقاومتی به مثابه‌ی «اقتصاد موازی» است؛ یعنی همان‌طور که انقلاب اسلامی با توجه به نیاز خود به نهادهایی با روحیه و عملکرد انقلابی، اقدام به تأسیس نهادهایی مانند کمیته‌ی امداد، جهاد سازندگی، سپاه پاسداران و بنیاد مسکن نمود، امروز نیز بایستی برای تأمین اهداف انقلاب، این پروژه را ادامه داده و تکمیل کند؛ چرا که انقلاب اسلامی به اقتصاد مقاومتی و به نهادسازی‌های مقاومتی در اقتصاد نیاز دارد،چه بسا ماهیتاً از عهده‌ی نهادهای رسمی اقتصادی بر نمی‌آید. پس باید نهادهایی موازی برای این کارویژه ایجاد کند.این امر البته به معنای نفی نهادهای مرسوم نیست. کما اینکه اکنون ما همزمان از هر دو نهاد سپاه پاسداران انقلاب اسلامی و نهاد ارتش جمهوری اسلامی برای دفاع از انقلاب بهره‌مندیم. البته این الگو در مدل‌های حکمرانی مرسوم در دنیا و اتفاقاً در کشورهایی که از تجربه و توان حکمرانی بیشتری برخوردار باشند وجود دارد و این کشورها از نظام‌های چندلایه‌ی سیاستگزاری و اداره‌ی امور عمومی برخوردارند. به عنوان مثال می‌توانیم از حضور همزمان نهادهای دولتی، سازمان‌های مردم‌نهاد، خیریه و بنگاه‌های خصوصی در عرصه‌ی بهداشت و سلامت یا حتی در عرصه‌ی دفاعی و امنیتی کشورهای توسعه‌یافته‌ی غربی نام ببریم. البته مهم‌ترین مشکل این الگو این است که حسب نیازهای خاص انقلاب اسلامی و در عرصه‌ی اجرا با سؤالات نوینی روبه‌‌رو خواهد بود، زیرا مثلاً هیچ تصوری از «بانک مرکزی موازی» در یک کشور و سامان‌بخشی به عرصه‌ی پولی- مالی کشور در دو لایه‌ی دولتی و عمومی وجود ندارد. ‌اما باز هم منطقاً نمی‌توان این الگو را در زمره‌ی مدل‌های اداره‌ نشدنی و غیرمعقول به حساب آورد. اقتصاد ترمیمی تعریف دوم از اقتصاد مقاومتی عبارت از اقتصادی است که در پی «مقاوم‌سازی»، «آسیب‌زدایی»، «خلل‌گیری» و «ترمیم» ساختارها و نهادهای فرسوده و ناکارآمد موجود اقتصادی است. یعنی اگر در رویکرد قبلی می‌گفتیم که فلان نهاد نمی‌تواند انتظارات ما را برآورده کند، در رویکرد جدید به دنبال آن هستیم که با باز تعریف سیاست‌های نهادهای موجود، کاری کنیم که انتظارات ما را برآورند. مثلاً در این تعریف، ما از بانک مرکزی یا وزارت بازرگانی می‌خواهیم که کانون‌های ضعف و بحران را در نظام اقتصادی کشور شناسایی کنند و خود را بر اساس شرایط جدید اقتصادی، تحریم‌ها یا نیازهای انقلاب اسلامی بازتعریف نمایند و در نتیجه عملکردی جهادی ارائه دهند. این مسأله یعنی ترمیم و مقاوم‌سازی ساختارهای اجرایی و اداری کشور حسب نیازهای مختلف و مقتضیات زمان و مکان هم امری دور از ذهن نیست. کشورهای توسعه‌یافته نیز در برهه‌هایی از تاریخ اقتصادی خود، مجبور به مقاوم‌سازی ساختارهای اقتصادی شدند. مثلاً غرب پس از دو شوک نفتی ۱۹۷۹ و ۱۹۸۳ میلادی، اقدام به جایگزینی سوخت‌های فسیلی با سایر سوخت‌های نوین کرد؛ به‌طوری که امروزه با قیمت‌های بالای یک‌صد دلار نیز دچار شوک نفتی نمی‌شود. با این توضیحات ما امروز فقط نیازمند عزمی ملی برای اجرای این پروژه‌ی ملی و ارزشی هستیم. اقتصاد دفاعی تعریف سوم از اقتصاد مقاومتی، متوجه «هجمه‌شناسی»،‌ «آفندشناسی» و «پدافندشناسی» ما در برابر آن هجمه است. یعنی ما باید ابتدا بررسی کنیم که مخالفان ما حمله به اقتصاد ایران و اخلال در آن را چگونه و با چه ابزارهایی صورت می‌دهند. بنابراین وقتی به اقتصاد مقاومتی دست یافته‌ایم که ابزارها و شیوه‌های هجمه‌ی دشمن را پیشاپیش شناخته باشیم و بر اساس آنها استراتژی مقاومت خود را علیه آنان تدوین و اجرا کنیم. بدیهی است تا آفند دشمن شناخته نشود، مقاومت متناسب با آن نیز طراحی و اجرا نخواهد شد. اقتصاد الگو چهارمین تعریف نیز این است که اساساً اقتصاد مقاومتی یک رویکرد کوتاه‌مدت سلبی و اقدامی صرفاً پدافندی نیست؛ بر خلاف سه تعریف قبلی که اقتصاد مقاومتی را یا پدافندی یا کوتاه‌مدت می‌دانستند، این رویکرد چشم‌اندازی کلان به اقتصاد جمهوری اسلامی ایران دارد و یک اقدام بلندمدت را شامل می‌شود. این تعریف هم که به نظر می‌رسد دور از دیدگاه‌های رهبر معظم انقلاب نیست، رویکردی ایجابی و دوراندیشانه دارد. در این رویکرد، ما در پی «اقتصاد ایده‌آلی» هستیم که هم اسلامی باشد و هم ما را به جایگاه اقتصاد اول منطقه برساند؛ اقتصادی که برای جهان اسلام الهام‌بخش و کارآمد بوده و زمینه‌ساز تشکیل «تمدن بزرگ اسلامی» باشد. بدین معنا اساساً در الگوی اسلامی ایرانی پیشرفت،‌ یکی از مؤلفه‌های مهم الگو می‌باید متضمن مقاومت و تحقق آن باشد. در این مقوله است که اقتصاد مقاومتی مشتمل بر اقتصاد کارآفرینی و ریسک‌پذیری و نوآوری می‌شود. سیاست های عملیاتی کردن اقتصاد مقاومتی الف: درحوزه نهادسازی و برنامه ریزی ۱- تهیه و تدوین نقشه راه اقتصاد مقاومتی ۲- تشکیل ستاد راهبری اقتصاد مقاومتی متشکل از بالاترین مقام دستگاه‌های اجرایی ذی‌ربط به منظور اتخاذ سیاست‌های کلان در راستای نقشه راه اقتصاد مقاومتی و ابلاغ به شورای هماهنگی و برنامه ریزی اقتصاد مقاومتی ۳- تشکیل شورای هماهنگی و برنامه‌ریزی راهبردی اقتصاد مقاومتی متشکل از روسای کارگروه‌های زیربنایی اقتصاد مقاومتی به منظور هماهنگی در برنامه‌ریزی و تدوین راهبردهای اجرایی لازم ۴- تشکیل کارگروه‌های زیربنایی اقتصاد مقاومتی به منظور تدوین برنامه‌های عملیاتی در حوزه‌های متشکل از: صنعت و معدن، کشاورزی و دامپروری، بازار و تجارت، واردات و صادرات، بهداشت و درمان، حامل‌های انرژی، علم و فناوری و... ۵- تشکیل ستاد نظارتی اقتصاد مقاومتی متشکل از کلیه نهادهای نظارتی کشور به منظور نظارت بر اجرای درست برنامه های عملیاتی اقتصاد مقاومتی در حوزه اجرا و عملیات ۱- الزام کلیه دستگاه‌ها به اجرای برنامه‌های عملیاتی اقتصاد مقاومتی و حذف برنامه‌های غیر ضرور، پرهزینه و فاقد الوویت ۲- الزام نهادهای مسئول به مبارزه قاطعانه و برنامه محور با محتکران کالا و ارزاق عمومی مردم، قاچاقچیان ارز و سوء استفاده کنندگان از فضای اقتصادی کشور در راستای اجرای برنامه‌های راهبردی اقتصاد مقاومتی از طریق اقدامات قانون‌مدارانه و پیشنهاد رفع خلاءهای قانونی ۳- تدوین برنامه‌های جدید واردات و صادرات و نظام نوین کالا و ارز در راستای اهداف اقتصاد مقاومتی و مقابله با اهداف سلطه جویانه اقتصادی دشمن ۴- تدوین برنامه‌های چند لایه اقتصاد مقاومتی و مقاومت فرهنگی، همراه با حذف کلیه برنامه‌های غیر ضرور ارز بر از سوی دستگاه‌های اجرایی و تلاش درجهت ارتقاء کیفی محصولات صنعتی بر پایه استاندارهای لازم و تمرکز بر بازاریابی صادرات غیر نفتی ۵- تقویت هدفمند بخش کشاورزی به عنوان مزیت ویژه ایران اسلامی و تدوین نقشه جامع کشاورزی ایران با بهره گیری از فناوری‌های نوین و توجه به ظرفیت‌های بالقوه کشور و لزوم اتخاذ تدابیر آینده نگر در پشتیبانی اقلام راهبردی مورد نیاز مردم ۶- برنامه‌ریزی لازم در جهت افزایش بهره‌وری نهادهای تولید از طریق فعال سازی رقابت پذیر شرکت‌های مهندسی ارتقاء بهره‌‌وری و کیفیت تولید با بهره گیری از توانمندی‌های بخش خصوصی ۷- بهره‌گیری از سیاست جهاد صرفه جویی در جهت کاستن از بار تورمی تحریم‌ها و برنامه‌ریزی لازم در جهت حضور هدفمند و فعال شبکه‌های تعاون در سیستم ارائه کالاهای ارائه مردم و نظارت فراگیر و قدرتمند به منظور جلوگیری از نوسانات بی‌رویه و خودسرانه قیمت کالاها ۸- اولویت در اتمام پروژه‌های مهر ماندگار بر اساس فوریت‌ها و ضرورت‌ها ۹- تشکیل کنسرسیوم‌های خدمات بیمه‌ای متشکل از شرکت‌های بیمه داخلی به منظورر بیمه نفت‌کش‌ها ۱۰- تدابیر شرایط لازم جهت پذیرش بیمه نفت کش‌ها از سوی کشورهای خریدار نفت جمهور اسلامی ایران ۱۱- مردمي كردن اقتصاد از طريق (تنظيم بازار با مشاركت بخش خصوصي( اجراي كامل سياست‌هاي كلي اصل ۴۴ قانون اساسي بواسطه واگذاري مالكيت و هم واگذاري مديريت،مشاركت دادن بخش‌هاي غيردولتي در پروژه‌هاي عمراني ، كمك ويژه به خانوارهاي زير خط فقر به صورت يارانه بهداشت و درمان، بيكاري، هزينه مسكن و تحصيل فرزندان ، تامين نيازهاي ضروري كشور در حد اطمينان بخش) ج: در حوزه فرا مرزی و فرا منطقه‌‌ای: ۱- تقویت مناسبات منطقه‌ای و بین‌المللی در راستای شکست تحریم‌ها ۲- اتخاذ سیاست ارتباط مستقیم با صاحبان صنایع بویژه صنایع بزرگ در سایر کشورها از طریق بهره‌گیری از بخش خصوصی در جهت مبادله کالا و ارز و بازاریابی فروش نفت و گاز ۳- تلاش در جهت تشکیل فراکسیون مقاومت در اوپک‌های نفتی و گازی در راستای سیاست سلطه ستیزی در منطقه ۴- بهره‌گیری از سیاست‌های چند لایه دیپلماتیک در جهت ایجاد شکاف در میان قدرت‌های بزرگ و متحدان منطقه‌ای آنها ۵- اتخاذ دیپلماسی نوین مبتنی بر اقتصاد مقاومتی از سوی وزارت امور خارجه ۶- ديپلماسي فعال از جمله ديپلماسي پارلماني بویژه با اعضای جنبش عدم تعهد ۷- صادرات برق به كشورهاي عراق، سوريه و لبنان و صادرات گاز به پاكستان و هندوستان ۸- عرضه خدمات آموزشي و فناروي‌هاي نو و پيشرفته و پزشكي و داروسازي به كشورهاي دوست به منظور كاهش وابستگي آنها به كشورهاي استكباري ۹- مبادله تهاتري با كشورهاي هدف و كاهش نياز به عرضه‌هاي كشورهاي استكباري عملياتي خواهد شد. اقدامات لازم برای عملیاتی نمودن اقتصاد مقاومتي برای جبران محدودیت مالی ۱۵ میلیارد دلاری به خاطر تحریم نفت و بانک مرکزی چند اقدام صورت گرفت: ۱- کوتاه مدت مدیریت منابع ۱- همکاری نهادها و وزارتخانه ها برای تعدیل بودجه سالانه ۲- حذف ارز مسافرتی ۳- راه اندازی پورتال (سامانه ارزی با کنترل ۸ مرحله ای) ۴- اولویت بندی کالا ها ۲- میان مدت اصلاح رویکردی بودجه سال۹۲ تامین بخشی از منابع با راه اندازی ۹ پروژه مهر ماندگار گازی کاهش میزان خام فروشی افزایش سهم مالیات در بودجه سال۹۲ مهارتورم از طريق كنترل نقدينگي و جهت دادن نقدينگي مازاد به سمت توليد كنترل بيكاري با توسعه منابع مالي بانك‌ها و فروش دارايي‌هاي بانك‌ها و تسهيلات يارانه براي توليدكنندگان ادامه اجراي قانون هدفمندي در چارچوب قانون ۳- بلند مدت تجاری سازی علم فنی مهندسی کار آفرینی رقابتي ساختن اقتصاد گسترش سريع رشته‌هاي دانش بنيان انتقال فناوري‌هاي نو به داخل توسعه بازارهاي مالي كاهش وابستگي بودجه به درآمد نفتی استفاده هرچه بيشتر از ظرفيت‌هاي توليدي داخلي براي تامين مواد اوليه و نيازهاي كشاورزي، دامداري و صنايع توسعه صنايع بالا دستي نفت گاز و پتروشيمي و پرهيز از خام فروشي

دیدگاه ها

  • دیدگاه های ارسال شده توسط شما، پس از تایید در وب منتشر خواهد شد.
  • پیام هایی که حاوی تهمت یا افترا باشد منتشر نخواهد شد.
  • پیام هایی که به غیر از زبان فارسی یا غیر مرتبط باشد منتشر نخواهد شد.

تبلیغات